برنامه جامع کنترل سرطان استان آذربایجان شرقی

آنچه که امروزه سرطان را به عنوان یک معضل بهداشتی در جهان مطرح می‌ کند و مبارزه با آن را جزو اولویت‌های بهداشتی قرار می‌دهد رشد رو به افزایش مبتلایان به این بیماری در جهان است. طبق آمارهای سازمان بهداشت جهانی در سال 1985تعداد6/7 میلیون مورد جدید سرطان در جهان ثبت گردیده‌بودکه این رقم در سال 2000 به 5/10میلیون رسید. پیش بینی می‌شود این رقم در سال 2020 به 15میلیون نفر برسد، که 60% این موارد در کشورهای در حال توسعه خواهدبود. در ایران سالانه 70000  مورد جدید سرطان اتفاق می افتد.  و هر سال بیش از 30000 نفر در اثر سرطان جان می‌بازند. در استان آذربايجان شرقي طبق نتايج ثبت سرطان كه توسط مركز تحقيقات بيماري هاي گوارش در سال1385 به عمل آمد نزديك به 5000مورد جديد سرطان در استان ثبت گرديد. طبق آمار ارائه شده از طرف معاونت سلامت در سال 1383در استان آذربایجان شرقی 2706نفر از سرطان درگذشته اندکه این میزان 3/15%از کل علل مرگ ومیر را شامل می گردد و تقریباٌ نیمی از این مرگ ها ( 1280نفر) ناشی از سرطان های دستگاه گوارش می باشد.

به دلیل افزایش امید به زندگی و افزایش درصد سالمندی در جمعیت کشور انتظار میرود موارد بروز سرطان در یک دهه آینده به شدت افزایش یافته و به دو برابر  مقدار کنونی برسد. با تکیه براین واقعیت‌ها برنامه ملی جامع  کنترل سرطان طراحی و 5 استان کشور من‌جمله استان آذربایجان شرقی برای اجرای پایلوت این طرح در نظر گرفته‌شده‌اند.

برنامه جامع کنترل سرطان استان آذربایجان شرقی درراستای برنامه جامع ملی کنترل سرطان کشوری  و با بررسیهای کارشناسان مرکز تحقیقات گوارش و کبد دانشگاه علوم پزشکی تبریز و کمک گرفتن از نظرات مسئولین بهداشتی درمانی و اساتید و متخصصین دانشگاه علوم پزشکی تبریزو انتخاب شهرستان آذرشهر به عنوان population labدر اواخرسال 1385تنظیم گردید.این برنامه در اوائل سال 1386تکمیل شد.

اهداف تعیین گردیده در این برنامه عبارتنداز:

1.       افزايش آگاهي عمومي در مورد عوامل خطر سرطان زا و راههاي پيشگيري ازآن

2.       تلاش در جهت كاهش مواجهات محيطي ،شغلي ،و بيولوژيك به عوامل سرطانزا

3.       شناسائی عوامل خطر ساز محیطی موثر بر سرطان در استان

4.       زمینه سازی اجراي برنامه هاي غربالگري و تشخيص زودرس سرطانها

5.       را ه اندازی تیم های درمانی و ارائه خدمات درماني مناسب و مقرون به صرفه متناسب با جامعه در قالب فعالیت تیمی

6.       ارائه خدمات بازتواني ، درمانهاي نگهدارنده و كاهش درد براي سرطان ها جهت افزايش كيفيت زندگي بيماران

براي رسيدن به اهداف فوق فعاليت هاي متعددي در برنامه گنجانده شده است اجراي تعدادي از اين فعاليت ها از جمله آموزش پيشگيري از عوامل مهم خطرسرطان در شهرستان آذرشهر در قالب توزيع پمفلت ها ، پوسترها و كلاس هاي آموزشي متعدد شروع گرديده ودر حال تدوام است.( براي كسب اطلاعات بيشتر به مطلب برنامه كنترل سرطان در آذرشهر مراجعه نمائيد.)

براي بهبود درمان بيماران كانسري تيم درماني بيماران با سرطان هاي دستگاه گوارش در مركز تحقيقات بيماري هاي گوارش و كبد  فعاليت هاي خود را از 18 ماه قبل آغاز كرده است تاكنون بيش از 250 بيمار در اين تيم مطرح و برنامه هاي درماني لازم را دريافت كرده اند.( براي توضيحا ت بيشتر مطلب تيم درماني بيماران با سرطان هاي دستگاه گوارش را مطاله فرمائيد.)

برنامه های پیش رو:

1.       بررسی وضعیت کنونی عوامل خطر عمده سرطان " دخانیات، تغذیه،فعالیت فیزیکی و چاقی " در آذرشهراز طریق اجرای  پروپوزال های  تحقیقاتی پیشنهادی اساتید گروه های تغذیه؛ طب فیزیکی و پزشکی اجتماعی

2.       ادامه اطلاع رسانی و آموزش عوامل خطر سرطان برای کلیه اقشار آذرشهر از طریق اجرای کلاس ها و همایش های پیش بینی شده در برنامه و توزیع پمفلت ها، کتابچه ها، بنرهاو پوسترها

3.       پس از برنامه ماه رمضان در مرحله دوم برنامه در مدارس راهنمائی و دبیرستان ها ی آذرشهر اجرا خواهد گردید. طی چها رماه چهار پوستر در زمینه " دخانیات، تغذیه،فعالیت فیزیکی و چاقی" طراحی و در مدارس نصب خواهد شد . در ماه پنجم مسابقه روزنامه دیواری با توجه به مطالب چهار پوستر بین مدارس برگزار خواهد شد.مدیران، معلمان ، اعضای شورای دانش آموزی و اعضای انجمن و اولیا تشویق به همکاری با برنامه خواهندگردید.

4.       اطلاع رسانی و آموزش کشاورزان و دست اندرکاران صنایع عذائی در مورد مواد سرطانزا در محصولات کشاورزی و غذائی از طریق برگزار کردن کلاس های آموزشی و توزیع پمفلت

5.       کمک به تشخیص زودرس بیماری با آموزش علائم خطر سرطان ها به مردم و کادر های درمانی از طریق توزیع پمفلت، اطلاع رسانی از طریق رسانه های محلی ، نصب تراکت و پوستر و بنر ،آموزش Self-examinationپستان به زنان،حساس سازی پزشکان نسبت به علائم هشدار دهنده سرطان با برگزاری دوره های بازآموزی

6.       توسعه تیم های درمانی برای سایر سرطان ها و برداشتن گام هائی بیشتر برای تشکیل انستیتو کانسر

7.       بهبود امکانات درمانی خصوصاٌ رادیو تراپی در استان

8.       تهیه محلی جهت اسکان بیماران کم بضاعتی  که از شهرستان ها و استان های دور و نزدیک برای درمان مراجعه می کنند.

9.       جلب کمک های مردمی با تشکیل موسسات خیریه کمک به بیماران سرطاني وگروه های دانشجوئی  و دانش آموزی که پیامبران سلامت و life style صحیح در جامعه و خانواده ها خواهند بود.

بروز شده 20/3/88